We moeten het even hebben over heermoes: Equisetum arvense. Werkelijk een prachtige naam, die zoiets als ‘paardenstaart van de akker’ betekent. Wellicht heb je het al op de foto’s ontdekt, en dat is niet vreemd, want het staat hier werkelijk overal. Als een groene oceaan overspoelt het inmiddels de tuin. Ik vind hem overigens ook op de andere tuinen terug, en op talloze plekken op het eiland; eigenlijk overal waar de grond schraal en mineraalarm is.
Een prehistorische weefplant
Deze botanische dinosaurus is een echte weefplant die zich prachtig tussen andere planten voegt. Soms is het effect zelfs even mooi als dat van een siergras dat hetzelfde doet. Je zou het haast een natuurlijke vorm van de Dutch Wave kunnen noemen! Vroeger – en dan bedoel ik prehistorisch vroeger – was het een van de premoderne planten. Net als varens verspreidde het zich via sporen over het noordelijk deel van de aarde en werd destijds tientallen meters hoog. Zo groot als een boom. Omdat de plant in die tijd ook de meest voorkomende soort was, moet dat een waanzinnig gezicht zijn geweest. Stel je een veld voor, zover je kunt kijken, vol met deze reusachtige planten, aangevuld met varens en oer-magnolia’s.
Hoewel heermoes in onze tijd een flink stuk kleiner blijft, maakt het nog steeds de onvruchtbaarste delen op aarde groen. Nog meer positiviteit: het houdt vocht vast en herbergt een hoop leven tussen de stengels. Je kunt er bovendien mee puzzelen. Als je eraan trekt, laat een deel los, en dat past vervolgens weer precies in het gedeelte waaruit je het zojuist trok – als een perfect in elkaar sluitend puzzelstukje.
De Hydra van de moestuin
Tot zover de positieve benadering. De invasie tegenhouden voelt in de praktijk namelijk als het volbrengen van een van de twaalf werken van Herakles. We hebben van alles geprobeerd: een geul graven van een spade diep, lavameel strooien, een rij smeerwortel zetten, klaver zaaien… Allemaal zonder wezenlijk resultaat. Al komt het tussen dik gezaaide klaver wel íéts minder makkelijk op.
Plagen dan maar. Dat betekent de bovengrondse delen bijna dagelijks uittrekken en laten liggen. Vanwege de enorme hoeveelheid heb ik inmiddels besloten om er paden van te maken. Het verkleurt ongeveer naar dezelfde tint als houtsnippers en droogt razendsnel in op deze zonnige dagen. Men zegt wel eens dat heermoes door dit plagen vanzelf verdwijnt. Nou, echt niet. Ondergronds ligt het gewoon te wachten op zijn kans. Als de Hydra van Lerna komt het monster telkens weer veelkoppig terug.
Zou Herakles heermoes bedoeld hebben?!